Hướng Dẫn Xác Định Hệ Số Chi Phí Quản Lý Dự Án 0,8: Khi Nào Bắt Buộc Áp Dụng?
Xác định sai hệ số chi phí quản lý dự án (áp dụng 1,0 trong khi luật bắt buộc dùng 0,8) là một trong những “lỗ hổng” phổ biến nhất dẫn đến rủi ro bị Kiểm toán Nhà nước xuất toán hàng tỷ đồng. Thực tế, rất nhiều Chủ đầu tư và Ban Quản lý dự án vẫn đang lúng túng trong việc phân định các trường hợp nhân hệ số điều chỉnh. Bài viết dưới đây của chuyên gia kiemtoanxaydung.vn, kết hợp cùng giải đáp chính thức từ Cổng Thông tin điện tử Chính phủ, sẽ giúp bạn rà soát và bảo vệ hồ sơ quyết toán một cách an toàn tuyệt đối.
Quy định chung về cách tính chi phí quản lý dự án
Liên quan đến vướng mắc cơ bản trong việc xác định chi phí quản lý dự án, Bộ Xây dựng đã có văn bản giải đáp chính thức trả lời người dân và doanh nghiệp trên Cổng Thông tin điện tử Chính phủ như sau:
Hỏi: Hệ số chi phí quản lý dự án được xác định thế nào?
Lê Thanh Tùng – 12:06 08/06/2026Chi tiết câu hỏiTôi công tác tại Ban quản lý dự án đầu tư – hạ tầng xã, là đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc UBND xã và được UBND xã giao nhiệm vụ chủ đầu tư thực hiện các dự án sử dụng nguồn vốn từ ngân sách nhà nước. Ban quản lý dự án trực tiếp quản lý dự án (không thuê tổ chức tư vấn tham gia quản lý dự án). Theo quy định tại điểm 1.4 mục 1 chương I phần II, Phụ lục VIII Thông tư số 12/2021/TT-BXD ngày 31/8/2021 của Bộ trưởng Bộ Xây dựng ban hành định mức xây dựng (đã được sửa đổi, bổ sung bởi điểm 2 Phụ lục V Thông tư số 09/2024/TT-BXD ngày 30/8/2024):“1. Hướng dẫn áp dụng định mức chi phí quản lý dự án …1.4. Trường hợp chủ đầu tư sử dụng tư cách pháp nhân của mình và bộ máy chuyên môn trực thuộc có đủ điều kiện, năng lực để trực tiếp quản lý dự án (không thuê tổ chức tư vấn tham gia quản lý dự án) theo hình thức chủ đầu tư tổ chức thực hiện quản lý dự án tại Nghị định quy định chi tiết một số nội dung về quản lý dự án đầu tư xây dựng của Chính phủ thì chi phí quản lý dự án xác định theo định mức ban hành tại Bảng 1.1 kèm theo Thông tư này và điều chỉnh với hệ số k = 0,8”.Tôi xin hỏi, căn cứ quy định nêu trên hệ số chi phí quản lý dự án đối với các dự án cho Ban quản lý dự án đầu tư – hạ tầng cấp xã thực hiện được xác định là k = 0,8 hay k = 1,0?Trả lời
Bộ Xây dựng trả lời vấn đề này như sau:
Theo quy định tại khoản 3 Điều 30 Nghị định số 10/2021/NĐ-CP ngày 09/02/2021 của Chính phủ, chi phí quản lý dự án được xác định trên cơ sở định mức tỷ lệ phần trăm (%) hoặc bằng cách lập dự toán phù hợp với hình thức tổ chức quản lý dự án, thời gian thực hiện dự án, quy mô và đặc điểm công việc quản lý dự án.
Định mức chi phí quản lý dự án được hướng dẫn tại Thông tư số 12/2021/TT-BXD ngày 31/8/2021 của Bộ trưởng Bộ Xây dựng.
Trường hợp Ban quản lý dự án xã là đơn vị sự nghiệp công lập có tư cách pháp nhân có con dấu riêng, tự chủ về tài chính, tự bảo đảm kinh phí hoạt động, có đủ năng lực để thực hiện quản lý dự án do Chủ tịch xã quyết định đầu tư thì chi phí quản lý dự án xác định theo định mức ban hành tại bảng 1.1 Phụ lục số VIII kèm theo Thông tư số 12/2021/TT-BXD được áp dụng với hệ số k = 1.
Nguồn: www.chinhphu.vn
Chuyên gia kiemtoanxaydung.vn phân tích: Khi nào BẮT BUỘC áp dụng hệ số 0,8?
Đoạn trích dẫn trên là nguyên tắc tính toán gốc (tương đương hệ số 1,0). Tuy nhiên, dưới góc độ kiểm toán thực chiến, Chủ đầu tư phải đặc biệt lưu ý đến hệ số điều chỉnh k = 0,8 (tương đương tiết giảm 20% chi phí).
Căn cứ theo Phụ lục VIII – Thông tư 12/2021/TT-BXD và Nghị định 10/2021/NĐ-CP, có 02 trường hợp bắt buộc phải nhân hệ số 0,8. Việc cố tình hay vô ý bỏ qua quy định này đều dẫn đến hậu quả pháp lý nghiêm trọng.
-
Trường hợp 1: Chi phí thiết bị chiếm tỷ trọng ≥ 50% tổng chi phí xây dựng và thiết bị.
-
Bản chất pháp lý: Các dự án có cấu cấu chủ yếu là mua sắm, lắp đặt thiết bị (ví dụ: trạm biến áp, nhà máy nước, dự án y tế giáo dục mua sắm máy móc…) thường có quy trình giám sát, quản lý ít phức tạp và tốn ít nhân lực hơn so với thi công xây lắp thuần túy. Do đó, pháp luật buộc phải giảm 20% định mức để phản ánh đúng hao phí thực tế.
-
Lưu ý: Phải lấy giá trị trong Tổng mức đầu tư (hoặc dự toán) được duyệt để chia tỷ lệ.
-
-
Trường hợp 2: Chủ đầu tư sử dụng tư cách pháp nhân và bộ máy chuyên môn trực thuộc để trực tiếp quản lý dự án.
-
Bản chất pháp lý: Khi Chủ đầu tư không lập Ban QLDA chuyên ngành/khu vực, không thuê tư vấn độc lập mà dùng chính cán bộ, cơ sở vật chất của cơ quan mình để kiêm nhiệm, thì một phần chi phí duy trì bộ máy đã được Nhà nước chi trả qua nguồn lương/ngân sách thường xuyên.
-
Mục đích: Việc nhân hệ số 0,8 là chốt chặn pháp lý nhằm chống chi trùng ngân sách nhà nước, không để xảy ra tình trạng “lĩnh lương hai đầu”.
-
⚠️ Cảnh báo rủi ro: Theo nghiệp vụ Kiểm toán Nhà nước, nếu dự án thuộc 2 trường hợp trên nhưng Chủ đầu tư vẫn tính chi phí quản lý dự án theo hệ số 1,0 thì toàn bộ 20% giá trị chênh lệch sẽ bị xuất toán và thu hồi nộp ngân sách nhà nước. Không dừng lại ở đó, người đứng đầu và cá nhân thẩm định dự toán sẽ phải chịu trách nhiệm do làm thất thoát tài sản nhà nước.
Giải đáp vướng mắc thực tế từ Chuyên gia quyết toán vốn
Dưới đây là 3 “nỗi đau” phổ biến nhất mà các đơn vị thường gặp phải khi làm việc với cơ quan thanh tra, kiểm toán về hệ số này:
1. Làm sao để xác định chính xác tỷ trọng thiết bị ≥ 50% để biết có phải nhân hệ số 0,8 hay không?
Theo Thông tư 12/2021/TT-BXD, tỷ trọng này phải được tính bằng phép chia: Chi phí thiết bị / (Chi phí xây dựng + Chi phí thiết bị).
Chú ý: Tất cả các con số đưa vào công thức phải là giá trị CHƯA BAO GỒM thuế GTGT (VAT) lấy từ Tổng mức đầu tư được duyệt. Rất nhiều kế toán lấy nhầm giá trị sau thuế làm sai lệch tỷ lệ dẫn đến áp sai hệ số.
2. Cơ quan tôi là Chủ đầu tư tự trực tiếp quản lý dự án thì có được hưởng nguyên 100% định mức (k=1,0) không?
Tuyệt đối KHÔNG. Như đã phân tích, nếu Chủ đầu tư tự quản lý bằng bộ máy chuyên môn trực thuộc, pháp luật bắt buộc định mức chi phí quản lý dự án phải nhân hệ số 0,8. Mọi lý do viện dẫn việc “dự án khó khăn, làm thêm giờ” để đòi áp dụng hệ số 1,0 đều sẽ bị cơ quan Kiểm toán bác bỏ vì vi phạm nguyên tắc chống chi trùng ngân sách.
3. Đã trót thanh toán/giải ngân chi phí quản lý dự án theo hệ số 1,0 thay vì 0,8 thì khi Kiểm toán vào sẽ bị xử lý thế nào?
Đây là sai phạm làm sai lệch định mức. Khi Đoàn kiểm tra, Kiểm toán phát hiện, bắt buộc phải lập biên bản xuất toán toàn bộ phần tiền 20% chi sai quy định và yêu cầu nộp thu hồi trả lại Ngân sách Nhà nước. Tùy mức độ, các cá nhân liên quan (Ban QLDA, cán bộ lập/thẩm định) sẽ bị kiến nghị xử lý kỷ luật.
📥 Tải về tài liệu pháp lý liên quan
Để rà soát lại dự toán và đảm bảo tính hợp lệ của hồ sơ, Chủ đầu tư và cán bộ kỹ thuật có thể tham khảo trực tiếp văn bản gốc tại đây:
-
[Tải về] Toàn văn Thông tư 12/2021/TT-BXD ban hành định mức xây dựng.
Lập và quản lý chi phí dự án sai định mức là lỗ hổng lớn dẫn đến rủi ro pháp lý khi thanh tra, kiểm toán. Đừng để một sai sót nhỏ ở hệ số điều chỉnh làm ảnh hưởng đến tiến độ, uy tín và dòng tiền của toàn bộ dự án. Nếu Chủ đầu tư, Ban QLDA cần tư vấn quản lý dự án, lập dự toán hoặc quyết toán dự án, vui lòng liên hệ ngay kiemtoanxaydung.vn để được chuyên gia hỗ trợ.
TRUNG TÂM ĐÀO TẠO & TƯ VẤN QUYẾT TOÁN VỐN ĐẦU TƯ PHAN ANH FIRM
- [VP MIỀN NAM] Số 50 Cửu Long, Tòa Nhà Cửu Long, P. Tân Sơn Hòa, TP. Hồ Chí Minh
- [VP MIỀN TRUNG] Số 35 Nguyễn Thị Minh Khai, P. Cam Ranh, Tỉnh Khánh Hòa
- ✉️ sotaykiemtoanxaydung@gmail.com / tuvanphananh@gmail.com
- 📞 Phone/Zalo: 0775.775.266
- Fanpage: SỔ TAY KIỂM TOÁN XÂY DỰNG
- Fanpage: TRUNG TÂM ĐÀO TẠO & TƯ VẤN QUYẾT TOÁN VỐN ĐẦU TƯ
- Nhóm FB: SỔ TAY KIỂM TOÁN XÂY DỰNG
- Nhóm FB: KINH TẾ XÃ
- Nhóm ZALO: QUYẾT TOÁN VỐN ĐẦU TƯ 01
- Nhóm ZALO: QUYẾT TOÁN VỐN ĐẦU TƯ 02
- Nhóm ZALO: LUẬT ĐẤU THẦU 2023
- Nhóm ZALO: LUẬT ĐẦU TƯ CÔNG 2024
- Trưởng Ban biên tập Diễn đàn KIỂM TOÁN XÂY DỰNG:
